Chỉ một tháng sau khi đi vào hoạt động chính thức, Khu Bảo tồn Biển Phú Quốc đã xây dựng được Quy chế phân vùng chức năng để các ngành, các cấp, người dân biết "trách nhiệm và quyền hạn" đối với khu bảo tồn. Trao đổi với phóng viên Báo Tài nguyên & Môi trường về văn bản pháp lý này, chị Nguyễn Thanh Hà, cán bộ kỹ thuật Hợp phần Sinh kế bền vững bên trong và xung quanh các khu bảo tồn biển (do DANIDA - Đan Mạch tài trợ, đơn vị thực hiện là Vụ Khoa học Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) chịu trách nhiệm hỗ trợ Khu bảo tồn biển Phú Quốc cho biết:

- Việc thực hiện quy chế trên vùng biển bao giờ cũng khó khăn hơn trên đất liền, nhất là những vùng biển có nhiều nguồn tài nguyên như Phú Quốc. Qua thực tế triển khai phổ biến quy chế phân vùng đến các điểm Hàm Ninh, Bãi Thơm, Hòn Thơm và Hòn Rỏi trong khu bảo tồn, nhìn chung người dân ủng hộ, vì chính họ đã trực tiếp tham gia quá trình soạn thảo bản quy chế này. Nhưng chúng tôi vẫn gặp một số khó khăn. Đó là, làm cách nào cho ngư dân từ nơi khác đến đánh bắt hải sản nắm được quy chế và thực hiện đúng các quy định về neo đậu, đánh bắt hải sản ở từng phân khu chức năng của khu bảo tồn; xác định, tìm được nguồn sinh kế phù hợp cho người dân trong khu bảo tồn để họ có điều kiện sinh sống ổn định, không gây ảnh hưởng đến vùng lõi, vùng đệm tại đây.

Vậy phải gỡ những khó khăn này bằng cách nào thưa chị ?

- Trước hết, Ban quản lý Khu bảo tồn sẽ phải thực hiện công việc "khoanh vùng" các phân khu chức năng bằng phao phân vùng để tàu thuyền biết ranh giới hoạt động và thả phao neo để tàu thuyền neo đậu trong khu vực đã được phân vùng tránh thả neo trực tiếp xuống đáy biển làm hư hại rạn san hô. Việc này rất quan trọng, nhất là việc thả phao neo để các tàu thuyền không thả neo sắt của họ xuống đáy biển làm ảnh hưởng đến rạn san hô và cỏ biển là hai hệ sinh thái quan trọng nhất của vùng biển Phú Quốc. Cũng sẽ có các hoạt động tuần tra bảo vệ của Ban quản lý, bộ đội Biên phòng, kiểm lâm, Sở thủy sản, mạng lưới bảo tồn dân cư tại chỗ.

Đối với việc lựa chọn nguồn sống cho người dân vùng bảo tồn cũng không đơn giản. Hầu hết họ đều sống nhờ vào khai thác biển, nhìn chung đều nghèo. Nhất là hơn 90 hộ dân sống bằng nghề lặn ở Hòn Rỏi, họ đều không có nhà, không có đất canh tác, rất khó phát triển nghề chăn nuôi, trồng trọt. Chúng tôi đã tiến hành khảo sát thực tế, từ đó đưa ra các phương án sinh kế và sẽ tiến hành khảo sát chi tiết xem liệu các phương án này có khả thi hay không. Sau khi lựa chọn được phương án thích hợp sẽ đề xuất để người dân có thể được hỗ trợ từ Quỹ giảm nghèo của Hợp phần Sinh kế bền vững bên trong và xung quanh các khu bảo tồn biển. Việc này rất cần sự ủng hộ của tỉnh Kiên Giang.

Năm 2008, Hợp phần Sinh kế bền vững trong và xung quanh khu vực bảo tồn biển sẽ làm những gì cho khu bảo tồn biển Phú Quốc ?

- Chúng tôi sẽ xây dựng kế hoạch quản lý 5 năm cho khu bảo tồn Phú Quốc định hướng tới 2015; tiếp tục hỗ trợ nâng cao nhận thức cho ban quản lý, cán bộ cấp tỉnh. Đặc biệt trong chương trình hỗ trợ sinh kế cho người dân, sẽ quan tâm tới việc tạo ra cơ chế xử lý "suối rác thải" tại đảo Hòn Thơm đang gây ô nhiễm cho người dân và vùng biển tại đây.

Xin cảm ơn chị !

Nguyễn Trình (thực hiện)
 Theo website của Bộ tài nguyên và môi trường Việt Nam